کتاب اسلام المسلم باسلام محمد خاتم الانبیاء - جلد 2
کفائت (مثل و مانند و همسان بودن)
کفائت در نکاح از چند منظر مورد اعتناء می باشد:
۱برابری از لحاظ نَسَبی (تیره و طایفه): طایفه ی قریش به یکدیگر کفو می باشند و عرب با همدیگر کفو هستند.
دلیل:
رسول الله ﷺ: قریش برای هم کفو هستند و عرب برای هم کفو هستند.
نصب الرایه ج3ص197 قَالَ صَاحِبُ "التَّنْقِيحِ": هَذَا مُنْقَطِعٌ، إذْ لَمْ يُسَمِّ شُجَاعُ بْنُ الْولِيدِ بَعْضَ أَصْحَابِهِ.
۲در غیر عرب در بحث نکاح، برابر بودن در اسلام (پدران و خود وی) شخص معتبر است. پس کسی که پدر و پدر بزرگش مسلمان باشند با کسانی که چندین پشت از وی مسلمان بوده اند برابر خواهند بود. اگر کسی فقط پدرش مسلمان باشد با کسی که پدر و پدر بزرگش مسلمان است برابر (کفو) نیست. همچنین کسی که فقط خودش مسلمان باشد با کسی که پدرش نیز مسلمان است کفو نیست.
۳کفائت در آزاد بودن (بنده و غلام نبودن) اعتبار کرده می شود؛ مانند شرایط ذکر شده در بحث اسلامِ شخص و اجدادش میباشد.
۴از روی دیانت و دینداری اعتبار کرده می شود؛ در نتیجه شخص فاسق با دختر مرد صالح کفو نیست.
۵و از روی مالداری و غناء اعتبار کرده می شود؛ در نتیجه کسی که قدرت پرداخت مهریه و نفقه را ندارد با دختر فقیر کفو نیست. کسی که قادر بر پرداخت مهریه ی نقد باشد، با دختر غنیه (مالدار) کفو است.
۶از روی حرفه اعتبار کرده می شود؛ پس کسانی مانند قالیباف و حجام و رفتگر و دباغ با عطار و مانند آن کفو نیستند.
اگر دختر یا زنی با مهری کمتر از مهر مثل خود را به نکاح کسی در بیاورد، ولیِ وی می تواند اعتراض کند تا مهر را کامل کند و یا که از هم جدا شوند.
اگر شخصی غیر از ولی شخصی را به نکاح کسی در بیاورد، این نکاح به اجازه دختر یا پسری موقوف است که آن ها نکاح کرده اند.
یک فرد غیرفضولی می تواند ولایت هر دو طرف را داشته باشد؛ مانند پدر بزرگ که دو نفر از نوه هایش را به نکاح هم در می آورد.
فضولی: کسی غیر از ولی که به وی وکالت نکاح داده نشده است.
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.