کتاب اسلام المسلم باسلام محمد خاتم الانبیاء - جلد 3
۱آزاد نمودن بردهی سالم است.
اگر جنسِ منفعت دهندهی برده فوتشده باشد؛ مثلاً کور باشد و یا دودستش قطعشده باشد و یا دو انگشت ابهامش قطعشده باشد و یا یکپا و یک دست از یکجهت قطعشده باشد و یا مدبّر باشد و یا مکاتبی باشد که بعضی از قیمت خود را ادا کرده باشد و نصف بندهی مشترک را اول آزاد کند و نصف دیگر را بعد از ضمانت آزاد کند و یا نصف بنده خود را آزاد کند و نصف دیگر را بعد از نزدیکی با زنش آزاد کند، در این صورتهای مذکوره نمیتواند از کفارت محسوب باشد.
۲اگر از آزاد کردن بنده عاجز باشد پس بر وی واجب است که دو ماه کامل پشت سر هم روزه بگیرد و آن دو ماه نباید رمضان و ایام منهیه باشد.
دلیل:
آیات 2 تا 4 سورهی مجادله، قبلاً بیانشده است.
روزهی رمضان مستقلاً بر وی فرض است و با قرار دادن آن بهعنوان کفارت، یکی از واجبهای الله ﷻ را باطل نموده است.
ایام منهیه: روزهایی که در آن روزه گرفتن حرام است، پس نمیتواند واجب کامل خود را اداء نماید. الهدایه ج2ص268
اگر در بین روزه گرفتن یک روز افطار کند و روزه نگیرد، باید از اول شروع نماید.
دلیل:
آنچه در قرآن ذکرشده متتابعین یعنی پیدرپی بودن را شرط کرده است. سوره مجادله /2/3/4
اگر در شب در مدت این دو ماه با زنش عمداً نزدیکی نماید، روزهی کفارت را باید از اول شروع نماید.
دلیل:
قرآن کریم عدم مساس را در زمان کفارت روزه شرط کرده است. (المجادله/2و3و4)
اگر در روز نزدیکی نماید، چه عمدی و چه غیرعمدی، باید روزه را از اول شروع نماید.
دلیل:
زیرا کفارت واجب بر وی این است که دو ماه روزه بگیرد درحالیکه در خلال آن دو ماه نزدیکی نباشد. المبسوط للسرخسی ج3ص84
۳اگر از روزه گرفتن عاجز باشد، پس بر وی واجب است که به شصت مسکین طعام دهد.
به هر مسکین به مقدار یک فطریه یا قیمت فطریه را بدهد.
اگر به مساکین صبحانه و شام دهد و آنان را سیر نماید، از کفارت کفایت میکند.
دلیل:
زیرا مساکین با این عمل نیاز خود را برطرف میکنند. المبسوط للسرخسی ج7ص15
زیرا مذکور در قرآن، اطعام یعنی غذا دادن است. المبسوط للسرخسی ج7ص15
اگر یک من گندم برای هر مسکین دهد کفایت میکند.
اگر دو من جو یا خرما دهد نیز کفایت میکند.
دلیل:
زیرا مقصود که همان اطعام باشد با این کار حاصل میشود. الهدایه ج2ص268
اگر به یک مسکین به مدت دو ماه اینچنین کند، کفایت میکند.
اگر بهیکباره به مقدار شصت مسکین به یک نفر طعام دهد، از کفّارتش کفایت نمیکند.
دلیل:
زیرا مقصود از «کفارت دادن» رفع نیاز مسکین میباشد و نیاز وی برای غذا هرروز تجدید میشود و با یکبار در روز نمیتواند همهی غذا را مصرف کند. الهدایه ج2ص269
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.