کتاب اسلام المسلم باسلام محمد خاتم الانبیاء - جلد 1
نواقض وضو (چیزهایی که وضو را می شکند)
۱خارج شدن شیء از مخرجین (هر چه باشد) مانند ادرار – خون - مدفوع.
۲خارج شدن و سیلان کردن شیء نجس (از قبیل خون– چرک) از غیر سبیلین (سبیلین یعنی جایی که ادرار و مدفوع از آن خارج می شود).
۳استفراغ خون مایع اگر رنگ بزاق (آب دهان) را قرمز کند. اگر زرد شود ناقض وضو نیست.
۴استفراغ غیر از خون مایع اگر به مقداری باشد که دهان را پرکند. یعنی طوری بیاید که گرفتن جلوی استفراغ سخت باشد.
۵خواب در حالت درازکش یا به پهلو یا با تکیه بر چیزی، طوری که اگر کسی به ناگاه آن چیز را بردارد بیفتد.
۶بیهوش شدن.
۷جنون (دیوانه شدن).
۸بلند خندیدن در هنگام نماز (غیر از نماز جنازه و سجده ی تلاوت) طوری که فرد کنار وی بشنود.
۹مباشره ی فاحشه (در شرع تماس آلت مرد با فرج زن را گویند در حالی که هر دو عریان هستند بدون دخول)
۱۰در مباشره ی فاحشه گر چه تَری نبیند باز وضوی وی باطل است.
ادله آن:
1- از صفوان بن عسال (رض) : رسول الله ﷺ
به ما امر می کردند که وقتی مسافر بودیم اینکه خفین خود را به مدت سه شبانه روز بیرون نیاوریم مگر بخاطر جنابت ولی آن را بخاطر غائط (مدفوع)
و ادرار و خواب مسح کنیم. (ترمذی ج1ص282- مسند احمد ج5ص288- صحیح ابن خزیمه ج1ص13،المکتب الاسلامی (4ج) - سنن النسائی الصغری ج1 ص89،مسند شافعی ج1 ص60 ،دارالفکر(1ج) - صحیح ابن حبان ج2ص165- سنن الکبری للبیهقی ج1ص 469- اعلاءالسنن ج1ص140)
۲از ابن عباس (رض) : از آنچه از ذَکر (آلت مرد) بیرون بیاید، پس باید که آلت مرد شسته شود و وضو کرده شود و اما اگر منی بیاید، پس در آن غسل است.
(اعلاء السنن ج 1 ص 141 - مسند احمد،،ج3ص35،دار احياءالتراث العربي،(7ج)- صحيح ابن حبان،ج2ص162 ،دارالفكر،(6ج) - سنن ابن ماجه ،ج1ص141،دار إحياء التراث العربي،(2ج) - رواه الطحاوي، اعلاءج1ص141- الاوسط ابن المنذر ذكر ايجاب غسل الذكر - معانی الاثار ج1ص47 - السنن الکبری للبیهقی ج1ص186)
۳از حضرت عائشه (رض) : رسول الله ﷺ گفتند: هر کس را در هنگام نماز قی (استفراغ) رسید یا که خون دماغ شد (از بینیش خون آمد) یا قلس (قئ) کرد، پس وی باید از نماز باز ایستد و وضو سازد و بعد از وضو به نمازش ادامه دهد و (این ادامه دادن) در صورتی است که در این
بين حرف نزند. اعلاءج1ص 143سنن ابن ماجه ج1ص385مصنف عبدالرزاق ج2ص341المعجم الاوسط ج5ص321سنن الدارقطنی ج1ص280السنن الکبری للبیهقی ج2ص362.
۴از ابن عباس (رض) : رسول الله ﷺ گفتند: بر کسی که در حالت سجده بخوابد وضو نیست (لزومی ندارد که دوباره وضو بگیرد) تا وقتی که اضطجاع نکند.
(احمد ج1ص424- سنن الترمذی ج1ص224- اعلاءالسنن ج1 ص 157- سنن الکبری للبیهقی ج1ص215- مجمع الزوائد ج1ص562 - مصنف ابن ابی شیبه ج1ص122(
اضطجاع: دراز کش خوابیدن.
۵از حضرت ابوحنیفه (رض) و او از منصور بن زاذان (رض) : در نماز بودیم، در این هنگام مرد نابینائی از طرف قبله وارد شد تا نماز بخواند و مردم در نماز صبح بودند. در این وقت آن مرد در چاله ای افتاد و بعضی از مردم خندیدند و خندیدن به قهقهه تبدیل شد. وقتی پیامبر ﷺ از نماز فارغ شدند فرمودند: هر کس که به قهقهه خندیده است نماز و وضوی خود را اعاده کند.
اعلاء السنن ج 1ص 162الاثار لابی یوسف ج1ص28سنن الدارقطنی ج1ص306مسند ابی حنیفه روایت ابی نعیم ج1ص222نصب الرایه ج1ص51.
۶دلیل ناقض بودن خواب، استرخاء مفاصل (شل شدن) است و آن استرخاء در بیهوشی بیشتر از خواب است؛ پس بیهوشی بطریق اولی ناقض وضو است. و در حالت جنون چون مجنون حدث را از غیر تشخیص نمی دهد، به همین خاطر جنون را ناقض وضو قرار داده اند.
هدايه بشرح فتح القدير ج1ص45العناية شرح الهداية محمد بن محمد بن محمود بن أحمد البابرتي كتاب الطهاراتهدايه ج1ص38.
بلغم (خلطی که از سر می آید) ناقض وضوء نیست گرچه مقدار آن زیاد باشد.
چیزهایی که وضوء را باطل نمی کنند نجس نیستند.
مثلاً خونی که سیلان نکند ناقض وضوء نیست و نجس هم نیست؛ یعنی اگر به لباس یا چیزی بخورد اشکالی ندارد.
دست زدن و لمس کردن به ذَکَر (آلت مرد) ناقض وضوء نیست.
همچنین لمس کردن مرد زن را و زن مرد را، ناقض وضو نیست.
دست زدن زن به آلت مرد نیز ناقض وضوء نیست.
۱زیرا خلط، به دلیل لیز بودن نجاست را به خود نمی گیرد؛ پس گرچه معده کنار و همجوار نجاست باشد، خلط ناقض وضوء نیست.
2- از رسول الله ﷺ از مردی که در هنگام نماز ذَکَرش را لمس می کند پرسیده شد (حکم آن چیست؟)؟ پس رسول الله ﷺ در جواب فرمودند: آیا ذَکَر چیزی جز قطعه گوشتی از توست؟ (یعنی ذَکَر هم مثل بقیه ی اعضای بدن است چه دلیلی دارد که ناقض وضوء باشد).
3- از حضرت عائشه (رض) : شبی رسول الله ﷺ را در تشک خود نیافتم و با دستم دنبالش گشتم و در این حین دستم به پای ایشان برخورد کرد و متوجه شدم که ایشان در حالت سجده هستند و می گفتند :
4- از حضرت عائشه ﷺ: پیامبر ﷺ زنان خود را می بوسیدند سپس نماز می خواندند و وضوء هم نمی گرفتند.
ابوداود ج1ص304مصنف ابن ابی شیبه ج1ص61سن الدارقطنی ج1ص144سنن الترمذی ج1ص250 رواه البزاراسناده صحیح آثار السنن، اعلاء ج1ص180.
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.