یادگیری موارد ضروری دین
و از هر یک پنجم که به نصاب اولیه اضافه شود، همان مقدار (یک پنجم زکات اولیه) به زکات اضافه کرده می شود؛ یعنی نصاب اولیه در طلا که همان بیست مثقال می باشد اگر چهار مثقال اضافه شود یا کسی بیست و چهار مثقال طلا داشته باشد، پس زکات واجب در آن نیم مثقال به اضافه ی یک پنجم نیم مثقال می باشد. در نقره نیز همین گونه است.
طلا و نقره، شمش باشد یا که مستعمل (مصنوع) فرقی ندارد، مقدار نصاب و مقدار واجب همان می باشد.
مصنوع: اشیاء ساخته شده از طلا و نقره.
در طلا و نقره، هر فلزی که غالب باشد به حساب همان فلز می باشد؛ یعنی اگر طلا و نقره مخلوط باشند، اگر طلا غالب باشد، آن شئ طلا محسوب می شود و اگر نقره غالب باشد پس نقره محسوب می شود.
اگر ناخالصی بر طلا یا نقره غالب باشد، پس بر آن شئ قیمت گذاشته می شود. اگر قیمتش به نصاب برسد در آن صورت در آن زکات واجب خواهد بود.
ناخالصی یعنی فلزی غیر از طلا و نقره .
در اشیائی غیر از موارد ذکر شده زکات نیست مگر اینکه با آن اشیاء قصد تجارت داشته باشد.
و نیت تجارت در وقت مالک شدن آن شئ وجود داشته باشد.
اگر به شخصی ارثی برسد و وی در هنگام مالک شدن آن ارث نیت تجارت کند، نیت وی معتبر نبوده و ارث وی مال التجاره محسوب نمی شود.
وقتی قیمت مال التجاره به نصاب برسد، واجب است که یک چهلم آن را زکات دهد.
در زکات و صدقه ی فطریه و کفارت و عشر و نذر می توان قیمت آن چیز را پرداخت کرد؛ مثلاً اگر بر گردن کسی گوسفند واجب شده باشد، می تواند قیمت گوسفند را بدهد.
اگر بر اموال کسی یک سال گذشته باشد و قبل از ادای زکات آن قسمتی از آن اموال هلاک شود، به مقدار اموال هلاک شده از زکات کم کرده می شود.
زکات در نصاب می باشد نه در عفو: مثلاً شخصی چهل شتر داشته باشد و بر آن یک سال گذشته باشد، زکات واجب در آن همان زکات واجب در سی و شش شتر می باشد؛ یعنی یک بنت لبون. پس آن شخص زکات سی و شش شتر را اداء کرده است و برای چهار شتر دیگر سهمی از زکات پرداختی تعلق نگرفته است. پس اگر از آن چهل شتر، پانزده نفر آن هلاک شوند در این صورت یک بنت مخاض (زکات واجب در بیست و پنج) بر وی واجب می شود نه بیست و پنج چهلم بنت لبون.
در چهل شتر اگر بر آن یکسال بگذرد یک بنت لبون واجب میشود حال اگر 15 نفر هلاک شوند در این صورت زکات باقی مانده را می دهیم نه اینکه بگوییم در چهل یک بنت لبون بود پس با هلاک 15 شتر همین سهم را از بنت لبون کم کنیم!!!.
اموال اضافه شده در میان سال به همجنسش اضافه کرده می شود و از همان سال مالی قبلی محسوب می شود. یعنی به طور مثال شخصی در روز عید قربان بیست مثقال طلا به دست آورده باشد، حال ابتدای سال مالی وی همان روز عید قربان سال آینده خواهد بود و اگر آن شخص قبل از سررسید عید قربان آینده صاحب طلای دیگری هم بشود، طوری که در آخر سال جمع طلای وی به چهل برسد، پس وی باید زکات همان چهل مثقال را بدهد.
اگر شخصی طلا و نقره را با هم داشته باشد، طلا را به نقره اضافه کند تا به این وسیله نصاب زکات کامل شود.
مثلاً شخصی ده مثقال طلا و شصت مثقال نقره داشته باشد، قیمت طلا را به نقره اضافه کرده می شود؛ اگر قیمت آن ده مثقال طلا معادل هشتاد مثقال نقره باشد، پس زکات نقره واجب می شود.
اگر اشیائی غیر از طلا و نقره داشته باشد (و آن اشیاء برای تجارت باشند)، پس قیمت آن ها را به طلا یا نقره ی خود اضافه کند تا نصاب کامل شود.
نقصان نصاب در اثناء سال هدر است؛ یعنی به وجوب زکات خللی وارد نمی کند. مثلاً شخصی اول سال بیست مثقال طلا داشته باشد و قبل از گذشتن یک سال، دو مثقال آن کم شود و بعد قبل از گذشتن همان سال طلاهای وی به بیست مثقال برسد، بر وی زکات واجب است.
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.