168 - إذا ألف أو ياؤها بعد كسرة ... أو الواو عن ضم لقى الهمز طوّلا
وقتی الف و یا یا بعد از کسره ... یا واو ماقبل مضموم همزه را ملاقات کنند صدایت را طول بده یعنی مد بکش.
169 - فإن ينفصل فالقصر بادره طالبا ... بخلفهما يرويك درّا ومخضلا
اگر حرف مد از همزه منفصل باشد پس قصر را قصد کرده اند طالبش یعنی قالون و دوری از ابی عمرو... و با خلاف و روایت کند السوسي وابن كثير بی خلاف. (با خلاف یعنی دو نوع و بی خلاف یعنی یک قول روایت شده است)
170 - كجيء وعن سوء وشاء اتّصاله ... ومفصوله في أمّها أمره إلى
مثل: جيء وعن سوء وشاء برای متصل... و منفصل مثل فی امها و امره الی.
171 - وما بعد همز ثابت أو مغيّر ... فقصر وقد يروى لورش مطوّلا
و حرف واقع بعد از همزه ثابت و تغییر یافته.... حکمش قصر است و از ورش مد نیز روایت شده است.
172 - ووسّطه قوم كآمن هؤلا ... آلهة آتى للإيمان مثّلا
و وسط را از ورش اهل اداء روایت کرده اند. آمن و هؤلاء..... آلهة و آتی و للایمان مثال زده شده است.
173 - سوى ياء إسرائيل أو بعد ساكن ... صحيح كقرآن ومسئولا اسألا
این گفته ام به غیر از یاء اسرائیل و یا بعد حرف ساکنِ.... صحیح، میباشدمثل قرآن و مسئول و اسألا.
174 - وما بعد همز الوصل ايت وبعضهم ... يؤاخذكم آلآن مستفهما تلا
و اگر بعد همزه وصل باشد مثل ایت (نیز ورش با بقیه است) و بعضی از آنها.... یؤاخذکم و آلان که استفهام دارد را به استثناء تلاوت کرده اند.
175 - وعادا الأولى وابن غلبون طاهر ... بقصر جميع الباب قال وقوّلا
و عادا الاولی نیز مستثنی است و طاهر بن غلبون.... جمیع باب را به قصر گفته است و آموخته است.
176 - وعن كلّهم بالمدّ ما قبل ساكن ... وعند سكون الوقف وجهان أصّلا
و از همه به مد آمده است اگر ماقبل حرف مد ساکن باشد... و اگر سکون وقف باشد دو وجه خوانده اند.(مد مشبع و توسط)
177 - ومدّ له عند الفواتح مشبعا ... وفي عين الوجهان والطّول فضّلا
و مد مشبع کن حروف اوائل سوره ها را... و در مورد حرف عین دو وجه آمده است و مد طویل دادن ترجیح است.
178 - وفي نحو طه القصر إذ ليس ساكن ... وما في ألف من حرف مدّ فيمطلا
و در همانند طه (اسم حرف دو حرفی)، قصر است زیرا ساکن نیست... و در الف حرف مد نیست تا به طول خوانده شود.
179 - وإن تسكن اليا بين فتح وهمزة ... بكلمة أو واو فوجهان جمّلا
و اگر یاء ساکن بین فتحه و همزه... در یک کلمه یا واو نیز چنین بیاید دو وجه جمیل از ورش آمده است.
180 - بطول وقصر وصل ورش ووقفه ... وعند سكون الوقف للكلّ أعملا
در وصل و وقف ورش به طول و قصر(متوسط) خوانده است... و در سکون وقف همه به دو وجه عمل کرده اند.
181 - وعنهم سقوط المدّ فيه وورشهم ... يوافقهم في حيث لا همز مدخلا
و از آنان سقوط مد را نیز روایت شده است و ورش با آنان .... موافق است در موضعی که همزه نباشد.
182 - وفي واو سوءات خلاف لورشهم ... وعن كلّ الموءودة اقصر وموئلا
و در واو سوءات خلاف برای ورش روایت شده است.... و قصر کن از طرف همه ی راویان ورش موءودة و موئلا را.