قدیم یول

قدیم یول

پایگاه علمی و پژوهشی معارف اسلامی
کتابخانه / کتاب اجرومیه [ترکمنی] / بخش یازدهم: از: باب التوكيد
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ

بخش یازدهم: از: باب التوكيد

کتاب اجرومیه [ترکمنی]

ﺑﺎﺏ اﻟﺘﻮﻛﻴﺪ
اﻟﺘﻮﻛﻴﺪ: "ﺗﺎﺑﻊ ﻟﻠﻤﺆﻛﺪ ﻓﻲ ﺭﻓﻌﻪ، ﻭﻧﺼﺒﻪ، ﻭﺧﻔﻀﻪ، ﻭﺗﻌﺮﻳﻔﻪ".
ﻭﻳﻜﻮﻥ ﺑﺄﻟﻔﺎﻅ ﻣﻌﻠﻮﻣﺔ، ﻭﻫﻲ: اﻟﻨﻔﺲ، ﻭاﻟﻌﻴﻦ، ﻭﻛﻞ، ﻭﺃﺟﻤﻊ، ﻭﺗﻮاﺑﻊ ﺃﺟﻤﻊ، ﻭﻫﻲ: ﺃﻛﺘﻊ، ﻭﺃﺑﺘﻊ، ﻭﺃﺑﺼﻊ، ﺗﻘﻮﻝ: ﻗﺎﻡ ﺯﻳﺪ ﻧﻔﺴﻪ، ﻭﺭﺃﻳﺖ اﻟﻘﻮﻡ ﻛﻠﻬﻢ، ﻭﻣﺮﺭﺕ ﺑﺎﻟﻘﻮﻡ ﺃﺟﻤﻌﻴﻦ.

[ ﺑﺎﺏ اﻟﺒﺪﻝ]

ﺇﺫا ﺃﺑﺪﻝ اﺳﻢ ﻣﻦ اﺳﻢ ﺃﻭ ﻓﻌﻞ ﻣﻦ ﻓﻌﻞ ﺗﺒﻌﻪ ﻓﻲ ﺟﻤﻴﻊ ﺇﻋﺮاﺑﻪ.
ﻭﻫﻮ ﺃﺭﺑﻌﺔ ﺃﻗﺴﺎﻡ:
ﺑﺪﻝ اﻟﺸﻲء ﻣﻦ اﻟﺸﻲء، ﻭﺑﺪﻝ اﻟﺒﻌﺾ ﻣﻦ اﻟﻜﻞ، ﻭﺑﺪﻝ اﻻﺷﺘﻤﺎﻝ، ﻭﺑﺪﻝ اﻟﻐﻠﻂ، ﻧﺤﻮ ﻗﻮﻟﻚ: "ﻗﺎﻡ ﺯﻳﺪ ﺃﺧﻮﻙ، ﻭﺃﻛﻠﺖ اﻟﺮﻏﻴﻒ ﺛﻠﺜﻪ، ﻭﻧﻔﻌﻨﻲ ﺯﻳﺪ ﻋﻠﻤﻪ، ﻭﺭﺃﻳﺖ ﺯﻳﺪا اﻟﻔﺮﺱ"، ﺃﺭﺩﺕ ﺃﻥ ﺗﻘﻮﻝ: اﻟﻔﺮﺱ ﻓﻐﻠﻄﺖ ﻓﺄﺑﺪﻟﺖ ﺯﻳﺪا ﻣﻨﻪ.

تفسیر