و حرام است نکاح زنانی که دارای شوهر هستند مگر آن زنانی که اسیر شده و کنیز گشته اند که نکاح این زنان حلال است و عقد زن و شوهری قبل از اسارت آنان منقضی است. این حکم از محرمها در نکاح ، نوشته و حکم الله متعال است. و غیر از آنچه که از محرمات در قرآن و در سنت بیان شده است، بر شما حلال است اینکه آن زنان را بطلبید با اموال خودتان، در حالیکه با اینکار صفت پاکدامنی دارید و صفت زناکار دارید. پس اگر آنچه که لذت بردید و از زنان استفاده کردید پس مهر معین و فرض شده ی آنان را بدهید. و بر شما بعد اینکه مهر را تعیین کردید گناهی نیست اگر به چیزی یا بخشش با هم به رضایت برسید. قطعا الله متعال دانا و با حکمت است.
و کسیکه از شما اگر از نظر توانایی مالی، عاجز گشت از اینکه زنان آزاد را نکاح کند، پس از بین کسانیکه دستان راست شما صاحبش شده است یعنی کنیزان، عقد کنند. کنیزانی که مسلمان هستند. در مورد ایمان آنان، همینکه در ظاهر مسمان باشند، کفایت میکند و حقیقت ایمان آنان را الله متعال بهتر میداند. یادتان باشد که کنیز و غیر انها، همگی از یک صنف و نوع هستید یعنی فرزندان آدم هستید. پس اگر قصد نکاح کنیز کردید، باید که با اجازه ی صاحبان آنها باشد و مهرشان را به درستی و نیکی ادا کنید. آن کنیزانی را که پاکدامن باشند و آشکارا زناکار نباشند و همچنین و دوست پنهان گیر نیز نباشند. وقتی که این کنیزان به عقد در آمدند، و زنا انجام دادند، پس بر آنها نصف آنچه باری زنان آزاد است، میباشد. این امر به ازدواج با کنیزان برای کسانی است که از در گناه افتادن میترسند، و اگر از نکاح کنیزان، شکیبایی کنید و ازدواج نکنید، این برای شما خیر است. و الله متعال آمرزنده و مهربان است. نکته: در اینکه بعد دستور به ادای اجر زنان، کلمات محصنات و متخذات اخدان را میآورد برای اعلام این مطلب است که منظور از اجر مهر آنان است نه چیز دیگر یعنی آنچه شما به زنان میدهید از یک جهت اجری برای زنان است و از طرف دیگر با گفتن اجر ذهنتان به این نرود که منظور چیزی غیر از مهرشان باشد.
و الله متعال اراده دارد تا که برای شما بیان کند آنچه به نفع شماست و آنچه که به ضرر شماست و اراده دارد که شما را به آنچه که قبل شما بوده اند از انبیاء و صالحان ارشاد کند تا راهنمایی یابید و اراده ی توبه ی شما را دارد و از شما میخواهد که به سوی وی بگردید تا الله نیز از مجازات شما برگردد. و الله متعال دانا به همه چیز است و در هر حکمش، حکمت است. نکته: یادآوری اینکه الله دانا است و حکیم است برای این است که بفرماید خیالتان راحت باشد، و در احکام الهی شک نکنید چراکه این احکام را الله متعالی که دانا به همه چیز است و صفت حکمت دارد، حکم میکند.
و الله متعال از هرکس که قصد توبه دارد، اراده ی توبه دارد و کسانیکه پیرو شهوت خود هستند، قصد دارند که شما از راه درست، کجروی کنید کجروی بزرگ که در حد انجام گناه نمیایستد بلکه به استحلال حرام برسانند.
هدف و اراده ی الله از تشریع این احکام و این نوع عبادات، از جهت تخفیف دادن به شما و بخاطر آسانگیری بر شما است. و انسان ضعیف خلق شده است چه در بنیه و چه در فطرت. نکته: همین احکام که در اسلام ثابت است و جاری است، آسان هستند و منظور از آسانگیری این نیست که بر اساس هوای خود و با ادعای سخت نگیر، احکام تغییر داده شوند.
ای کسانیکه ایمان آورده اید، نخورید اموال یکدیگر را به باطل و به وجه غیر شرعی مگر اینکه تجارتی باشد که با رضایت طرفین صورت گرفته باشد که این تجارت شرعی همراه با رضایت، حلال است و همدیگر را نکشید و خودکشی نکنید و چیزی را که باعث اعادم شدنتان میشود را نیز مرتکب نشوید. نکته: در تجارت رضایت طرفین معامله یک وجه است و وجه دیگر آن اینکه باید بر اساس عقود شرعی باشد حال اگر طرفین راضی باشند ولی معامله چیزی خلاف شرع باشد، آن جزو اکل مال به باطل است.
و کسیکه این محرمات را از روی دشمنی با الله متعال و از روی ظلم به دیگران و یا خود، انجام دهد، زود باشد که وی را به آتشی وصف ناشدنی وارد خواهیم کرد و انجام این مجازات برای الله متعال آسان است. نکته: آنچه از عدوان در اینجا برداشت میشود به نظر میرسد به معنی دشمنی با الله متعال گرفتن با از روی استحلال انجام دهدی که مفسرین بیان کرده اند، همخوانی دارد چراکه خود انجام این قتل و اکل مال به باطل خودش مشخص است که دشمنی در حق شخص مقابل است حال وقتی عدوانا را میآورد، باید معنایی داده شود که از آن اهانت به شرع و استحلال حرام، برداشت شود.
اگر شما از بزرگهای آنچه که از ان نهی شده اید، دوری کنید، گناهان شما را کفارت خواهم کرد و محو خواهم کرد و شما را داخل خواهیم کرد به مکانی پراحترام و همراه با احترام. نکته: اینکه گناهی را نباید کوچک شمرد، چراکه بخشیدن گناهان در دستان الله متعال است و ما نمیدانیم که کدام را خواهد بخشید پس این کوچک شمردن گناه باعث میشود که خود را از عذاب الهی، در امان ببینیم و این احساس در امان بودن از عذاب الهی کفر است. از طرف دیگر نیز انسان ممکن الخطا است و مرتکب گناه میشود و معصوم نیست پس از اینور هم همه ی گناهان را بزرگ نشماریم طوری که از بخشش الهی ناامید شویم که این نیز کفر است و ایمان بین ترس و امید است به ببخشش امیدوار و از عذابش در ترس باشیم.
و تمنا نکنید آنچه را که الله متعال به فضل به بعضی از شما داده است بدانید که برای مردان سهمی از آنچه کسب میکنند، ثابت است وبرای زنان نیز سهمی از آنچه کسب میکنند ثابت است و بلکه از الله متعال از فضلش بخواهید. در نوع تقسیم و اختصاص سهم تمنای سهم دیگران را نکنید و نخواهید که ای کاش سهم شما هم مثل سهم آنان باشد چراکه الله متعال داناست و میداند که چه کسی را چه سهمی در نظر بگیرد. نکته: انسان همیشه ناراضی از وضعیت خودش است زن میخواهد مثل مرد باشد و مرد نیز اگر همیشه نگوییم در خیلی چیزها تمنا میکرد که ای کاش زن بود پس یادمان باشد که این احکام اسلامی را الله متعال که دانا به همه ی اشیاء است، حکم کرده است و وقتی یک متخصص و دانا حکم میکند آدم عاقل قبول میکند و اعتراض نمیکند.
و برای هر یک از شما، ولی هایی قرار دادیم برای ارث بری از آنچه که پدر و مادر و خویشان، بعد مرگ خود بجای میگذارند، و کسانیکه با آنان عقد موالاة بستید پس که سهمشان را به آنها بدهید. قطعا الله متعال بر هر چیزی گواه است و از جمله ی گواه بودن الله متعال همین نظارت بر اینکه شما سهم الارث را به صاحبش میدهید یا نمیدهید است. نکته: ترتیب ارث بری اینگونه است که اول اصحاب فرض، سهم میگیرند اگر آنها نبودند یا از آنها چیز بماند به عصبه ی میت میرسد و بعد اگر اینها نبودند، ذوی الارحام و اگر نبودند به مولی العتاقه یعنی کسیکه وی را آزاد کرده است و اگر نبود به مولی الموالاة تعلق میگیرد بعد به بیت المال.
مردان بر زنان، سرپرستی دارند و این دو دلیل دارد یکی اینکه الله متعال مردان را بر زنان فضیلت در خلقت و عقل و رفتار داده است و دیگری اینکه این شوهران هستند که بر زنان نفقه میدهند و بر عهده ی مردان است که نفقه ی زنان خود را تامین کنند، پس زنان نیک زنانی هستند که فرمانبردار از الله متعال هستند و در وظایف محوله از الله اطاعت میکنند که در ضمن آن اطاعت از شوهر نیز هست و دیگر اینکه این زنان حافظ مردان و اموال و زندگی شوهرشان هستند. و دیگر زنانیکه با توجه به نشانه ها ناسازگاری احساس میکنید این است که آنان را نصیحت کنید و در رختخواب روی گردانی کنید و یا ترک آمیزش کنید از جهت تنبیه و بزنید البته زدنی که نه رنج آور باشد و نه اینکه نشانه ای از آن بماند که باعث توهین به زن شود. پس اگر در هر مرحله که مطیع شدند، دیگر به مجازات ادامه ندهید. قطعا الله متعال والای بزرگ است پس در رفتارتان مواظب باشید که الله بالاسر شما است. نکته: این امور که الله متعال برای چگونگی برخورد زن و شوهر بیان داشته است برای کسانی است که واقعا میخواهند زندگی زناشویی داشته باشند و آرامش حکم فرما باشد والا کسانی که از مردان و زنان به دنبال بهره وری به سود خودش است هیچگاه روی آرامش نمیبنند و برای همین است که با ادعای اصلاح قوانین و برابری زن و مرد، کانون خانواده دیگر از هم پاشیده است و چه بسا دیگر هیچ مردی به سمت همسر اختیار کردن نرود چراکه وقتی هزینه را بر مرد تحمیل کنیم دیگر از خیر زندگی زناشویی میگذرد و از راه حلال یا حرام، غریزه ی جنسی خودش را تامین میکند و این زن است که بی سرپرست و بی پناه میماند و دقیقا همین مساله را در خیلی از جوامع امروزی شاهد هستیم. نکته: ادبیات قرآنی را بهتر درک کنیم تا متوجه بشویم که قرآن دنبال چیست مثلا در همین آیه که اجازه ی زدن (ضرب) را میآورد باید یادمان باشد این آن زدنی که ما مردم برداشت میکنیم نیست چراکه در آیه 9 حجرات میآورد که اگر دو گروه از مومنان با هم کشتار (قتال ) کنند بین آنها اصلاح کنید در حالیکه این آیه در حق دو گروه مسلمانی نازل شده بود که با کفش همدیگر را زده بودند پس نه به معنی کشت و کشتار است که در شان مومن نیست که با مومن کشت و کشتار انجام دهد پس در اینجا نیز دعوای زن و شوهری است پس این ضرب و زدن در شان مسلمان نیست بلکه در معنا و ادای ضرب است. باشد که الله متعال ما را درک اهداف الله متعال را عنایت کند و بدون تفکر در آیه، نظر ندهیم و به چیزی که درست متوجه نشده ایم، اعتراض نکنیم.
و اگر شما اهل و خانواده ی زن و شوهر، متوجه شدید که بین آنها اختلافی هست و قصد جدایی دارند، پس شما اولیای هر دو، یک نفر از طرف مرد و دیگری از طرف زن، را بعنوان حکم به پیش این دو بفرستید، اگر قصد این دو حکم اصلاح باشد و یا قصد هردوی زوجین اصلاح باشد، الله نیز توفیق همدلی میدهد. قطعا الله متعال دانا و آگاه است و باید که هدف زن و شوهر و حکمین، خیر باشد و مواظب خودشان باشند.
و الله متعال را یگانه بدارید و از وی تعالی اطاعت کنید و هیچ چیز و هیچ کس را شریک وی تعالی قرار ندهید و به پدر و مادر، نیکی کنید و به خویشاوندان نیز نیکی کنید و به یتیمان حقشان را نگهدارید و نیکی کنید و به مساکین نیز نیکی کنید و به همسایه که خویش نیز هست و به همسایه که خویش نیست و به همراه و همنشین و همسفر نیز نیکی کنید و به مهمان و به مسافر در راه مانده و به بندگان نیز نیکی کنید. قطعا الله متعال متکبر فخرفروش را دوست ندارد. نکته: دوست نداشتن الله به مثابه ی عذاب دادن است.
آن مختال فخور کسانی هستند که از ادای واجبات بر گردن خود بخل میورزند و دیگران را نیز امر به بخل میکنند و آنچه را که الله متعال از مال و علم به آنان از فضل خودش داده است را کتمان و مخفی میکنند. و ما برای کافران حقیقی و کسانی که کتمان نعمت میکنند، عذابی بس اهانت کننده، مهیا کرده ایم.
و کسانیکه انفاق میکنند از روی ریا و اینکه مردم وی را بستایند در حالیکه به الله متعال ایمان و باور ندارند و به روز رستاخیز و واپسین که محل جزای اعمال است نیز باور ندارند و کسیکه همدم و یارش شیطان باشد چه بد یار و همدمی است این شیطان. اینکه اگر شیطان با کسی رفیق شود، کارش این میشود که انفاقش نیز از روی ریا باشد و اینکه اگر کسی کارش ریا باشد و به الله و آخرت ایمان نداشته باشد در آخرت، با شیطان در جهنم خواهد بود و مشخص است که چه بد همراهی است این شیطان.
و چه بر سرشان میآمد اگر که به الله متعال ایمان میآوردند و به روز آخرت نیز همچنین و در راه الله متعال انفاق میکردند. در حالیکه الله متعال به آنان داناست و میداند که به چه هدفی انجام میدهید و باورتان چیست. نکته: آنچه باید توجه داشت این است که وقتی عده ای انسانیت را مطرح میکنند الله متعال انان را به تفکر فرامیخواند و میفرماید اگر این انسانیت را همراه باور به الله متعال و اخرت انجام دهید هیچ ضرری متوجه شما نمیشود بلکه باعث میشود که دنیا و آخرتتان آباد گردد پس هیچ عاقلی همراه کار خیر، الله متعال که خالقش است و در رد آن کسی را دلیلی نیست، انکار نمیکند بلکه همراه ایمان انجام میدهد تا مطمئن باشد که در اخرت نیز جزو نجات یافتگان خواهد بود.
قطعا الله متعال ظلمی حتی به اندازه ی کوچکترین اشیاء در حق کسی، انجام نمیدهد، اگر این ذره، نیکیی باشد، آن را چند برابر میکند، و از پیش خودش نیز اجری بس بزرگ عطا میکند.
چگونه خواهد بود، حال و عکس العمل مشرکین و کفار و منافقین وقتی که در روز قیامت بر علیه آنان، گواهانی بیاوریم که بر عمل کرد آنان گواهی دهند که همان انبیاء الهی هستند و تو را بیاوریم ای محمد بعنوان شاهد تا بر رسولان و بر امتت شاهد باشی. نکته: هر چند در تفاسیر در مورد اینکه منظور مشرکان و کفار و منافقین هستند ما نیز باید این سوال را از خود داشته باشیم که وقتی در پیشگاه پروردگار حاضر شدیم و گواهان نیز حاضر شوند، حال ما چگونه خواهد بود و طوری رفتار کنیم که در آن روز خجل نباشیم.
در آن روز یعنی در روز قیامت کفار به الله متعال و نافرمانان از رسول الله ص دوست خواهند داشت که ای کاش که همانند خاک بودند و مثل خاک میشدند و اصلا انسان نبودند و اینان در آن روز قادر به کتمان سخنی از الله متعال نیستند. نکته: همانطور که در اینجا کفار آخرت را انکار میکنند و هر سخنی را در شان الله متعال روا میدارند در آن روز وقتی همه چیز را عیان میبینند آرزویشان این است که با خاک یکسان میشدند و آرزو میکنند که ای کاش در دنیا چیزی را کتمان نمیکردند.
ای کسانی که ایمان آورده اید به نماز نزدیک نشوید در حالیکه مست هستید، یعنی در وقت نماز مست نباشید. تا وقتیکه بدانید که چه میگویید، و در وقت جنابت نیز نزدیک نماز نشوید یعنی بی طهارت نماز نخوانید بلکه با طهارت کامل باشید، مگر اینکه مسافر باشید و آب نیابید که در اینصورت با تیمم میتوانید نماز بخوانید، و اگر که بودید بیمار که آب ضرر داشته باشد و یا که مسافر بودید و یا که کسی از شما از مکان قضای حاجت امد یعنی اجابت مزاج کرد، و یا اینکه زنان را دست زدید یعنی با آنها آمیزش داشتید، پس در این مواقع اگر آب نیافتید و قدرت بر استعمال آن نیافتید، پس باید که قصد کنید و تیمم کنید بر جنس زمین که پاک است پس برای تیمم که قصد کردید، صورت خود و دستهای خود را مسح کنید. قطعا الله متعال که چنین احکامی را برای شما امر میکند، بخشنده و در گذرنده و آمرزنده است.
ای محمد مگر ندیده ای و نظر نیانداخته ای به کسانی که به آنان سهمی و حظی از کتاب الهی داده شده است که گمراهی را بجای هدایت خریده اند و قصدشان این است که شما نیز گمراه شوید و راه را گم کنید. نکته: قصد راه گم کردن شما را دارند یعنی داب و عادت کفار با شبهه افکنی این است که راه درس را گم کنید و مثل آنان شوید.
و الله متعال در شناخت دشمنانتان از شما داناتر است و الله متعال میداند که دشمن شما چه کسانی هستند پس بر گفته ی الله اعتماد کنید و بدانید که الله متعال بعنوان سرپرست و ولی و کمک کننده کافی است پس از آنها واهمه ای نداشته باشید.
از جمله ی کسانیکه از راه حق کج روی کردند، هستند کسانیکه کلمات الهی در کتب آسمانی را از جای خود، منحرف میکنند و از جاییکه باید باشد، تحریف میکنند و میگویند: شنیدیم و نافرمانی کردیم، و بشنو باشد که نشنوی، و راعنا میگفتند و هدفشان همان معنایی بود که در دل داشتند نه آنچه از گفتن آن اظهار میکردند و هدف دیگرشان طعن و استهزای دین بود و اگر که اینها بجای آن کلمات دو وجهی و بجای منظور بد گرفتن از آن، میگفتند: شنیدیم شنیدنی برای قبول کردن و اطاعت کردیم، و بجای اینکه بگویند نشنوی میگفتند: بشنو و به ما نظر کن، این امور برای آنان خیر بود و در راه حق استوار بود لیکن آنچه هست اینکه اینان مورد لعن و دوری از رحمت قرار گرفتند و این ملعون شدن به سبب کفرشان است پس در اینان ایمانی نیست و ایمان نیاورند مگر عده ای اندک.
ای کسانیکه کتاب داده شده اید، ایمان بیاورید به آنچه که ما آن را فرو فرستاده ایم و این قرآن تصدیق کننده ی احکام و عقایدی است که نزد شما از تورات است، و اینکار را قبل اینکه ما روی هایی را محو کنیم بعد روی را به پس گردن برگردانیم و یا قبل اینکه مورد لعن قرار گیرید مثل ملعون شدن اصحاب سبت و آنچه امر و فرمان الله است، شدنی است. نکته: قطعا این محو صورت و برگشت به پس گردن، در این دنیا بوده و اگر عده ای ایمان نمیآوردند، قطعا رخ میداده است همانطور که عده ای از آنان ترسیده و ایمان آوردند. نکته: مورد لعن قرار گرفتن اینان مثل اصحاب سبت نیز در این دنیا است و این ملعون شدن اثر دنیوی آشکار دارد و این را یهود میدانند چراکه آنچه بر اصحاب سبت رخ داده است فقط ملعون گفتن نبوده بلکه به میمون و خود تبدیل شده اند. نکته: این نوع وعید در زمان رسول الله ص نشانه ای بزرگ است بر حقانیت ادعای رسول الله ص که لرزه بر اندام اهل کتاب انداخته است و اینکه بعدها بیایند و اهل کتاب جوابهایی ارائه کنند و توجیهاتی بیان کنند از تاثیر این معجزه کم نمیکند چراکه وقتی حادثه ای رخ میدهد، همان وقت نتیجه میدهد و بعدها مخالفان بر آن دلیل تراشی و توجیه پیدا میکنند.
قطعا الله متعال کسی را که به الله شرک بورزد نمیآمرزد و گناهان کمتر از شرک را هرکه را که خواست و هرگناهی که باشد، را بخواهد میآمرزد و کسیکه به الله متعال انباز بورزد، وی مرتکب گناهی بس بزرگ شده است که از آمرزش به دور است. نکته: همانطور که در منابع تفسیری ذکر شد، شرک نیز در صورت توبه بخشیده میشود پس در اینجا منظور گناه بدون توبه مد نظر است.
آیا ندیده ای کسانی را که خود را تزکیه میکنند و پاک میدانند و این امر تعجب آوری است، بلکه این الله متعال است که هرکس را خواست تزکیه میکند و البته الله متعال در تزکیه و در جزا دادن، حتی به اندازه ی نخ خرما نیز ظلم نمیکند.
بنگر که چگونه بر الله متعال افترای دروغ میزنند و همین گناه کافی است در اینکه آنها بدترین گنهکاران باشند و بدترین عذابها برای اینان باشد.
مگر ندیده ای کسانی را که سهمی از کتاب به آنها داده شده است، که به بت و چیزهای کفر آمیز ایمان میآورند و به کسانیکه کفر ورزیده اند میگویند که شما از مسلمانان راه یافته تر هستید.
آن افرادی که با مشرکان پیمان بستند و آنان را از مسلمین بر هدایت تر گفتند، کسانی هستند که مورد لعنت الله واقع شده اند و کسیکه الله متعال وی را لعنت هیچ کمکی دریافت نخواهد کرد و هیچ چیزی نمیتواند مانع عذاب الهی شود چه در دنیا و چه در آخرت.
آیا اینان را سهمی از ملک هست؟ یعنی نیست و اگر هم باشد، به مردم حتی اندازه ی کمترین و حقیرترین چیز مثل گودی هسته ی خرما نیز نخواهند داد. نکته: در حقیقت نیز چنین است و یهود خود را برگزیده میدانند و دیگران را هیچ ارزشی قائل نیستند که اگر بر دنیا مسلط شوند کسی را چیزی نخواهند داد.
و بلکه اینان بر مردم که منظور عرب هستند که از بین آنان پیامبر مبعوث شده است ، بر آنها حسادت میورزند بر آنچه الله متعال به وی از نبوت داده است، پس باید بدانند که ما به آل ابراهیم، کتاب و نبوت و فضائل عطا کرده ایم و همینطور پادشاهی بزرگی نیز به آنها داده ایم. نکته: در این آیه عطای فضل الله بر رسول الله ص به صراحت ذکر شده است و اینکه اینان بر نبوت ایشان حسادت میکردند و الله متعال در آخر اعلام میکند که این نبوت و کتاب را که به آل ابراهیم که اسلاف رسول الله ص هستند، عطا کرده ایم دیگر اینکه پادشاهی بزرگی نیز عطا کرده ایم یعنی شما دارید به کتاب و نبوت داده شدن به اینها حسادت میکند زود است که پادشاهی نیز داده شود و همانطور که میدانیم به مسلمانان پادشاهی بزرگ داده شد و تا وقتی که بر اسلام و بر فرامینش عمل میکردند و قانونشان همان فقه اسلامی بود، این پادشاهی نیز بود ولی وقتی این را کنار گذاشتند و در قانون گذاری تفاوتی با بقیه در آنها دیده نشد و هر حرامی که آنان انجام میدادند وجهه ی قانونی به خود گرفت از قبیل وام و قمار، پس دلیلی بر پادشاهی مسلمانان نماند.
پس از آنها یعنی یهود و یا همان مردمان در زمان آل ابراهیم کسانی هستند که به آن کتاب و حکمت ایمان اورده اند و کسانی دیگر نیز سعی کردند جلوی آن را بگیرند و کفر ورزیدند و رسالت آنان تکمیل شد پس از این یهود نیز بعضی ایمان خواهند آورد و بعضی دیگر کفر خواند ورزید پس برای تو نیز ضرری نخواند داشت و اینکه آن منکران یادشان باشد که ما اینجا عذابشان بدهیم یا ندهیم، همان عذاب افروخته شده ی جهنم برای آنان کافی است. نکته: وقتی که کسی منکر حرفش را تهدید به چیزی میکند که طرف مقابل قبول ندارد نشان میدهد که تهدید کننده مطمئن است که میتواند آن را اجرا کند و تهدید تو خالی نیست چراکه اگر چنین نبود به چیزی تهدید میکرد که طرف قبول دارد پس باید ترسید در اینکه الله متعال اعلام میکند که منکران را همین عذاب جهنم که میگویم کافی است و عاقل باید تامل کند که چگونه تهدید میکند.
قطعا کسانیکه به نشانه های ما و نشانه های دین ما و نشانه های رسولان ما، کفر ورزیده و انکار کرده اند، هر زمانیکه پوستشان پخته شد پوستهای آنان را تجدید و نو کرده میشود تا همیشه درد عذاب را بچشند و احساس کنند. قطعا الله متعال بر هر کاری غالب است و چیزی وی تعالی را عاجز نمیگرداند و در احکامش نیز با حکمت است. نکته: انسانها بجای اینکه در مورد اینکه آیا مستحق عذاب هستند و آیا مستحق عذاب دائمی هستند و نظر بدهند، بنشینند و فکر کنند که این قوانین الله متعال است که حاکم بر همه چیز است و وی تعالی تعیین میکند که چه کاری باید انجام بشود و این انکارشان حکمی را تغییر نمیدهد پس بهتر است که ایمان بیاورند تا نجات پیدا کنند.
و کسانیکه به آیات ما ایمان آورده اند و بر اساس آن عمل صالح انجام داده اند، زود است که آنان را داخل کنیم بر باغهایی که از زیر آن یعنی از زیر درختان آن، رودها جاری هستند و وقتی وارد شدند جاودانه در ان خواهند بود و برای آنهاست همسرانی پاک که هیچ چیز ناراحت کننده و مشمئز کننده ای در آنها نیست و دخال کنیم آنان را به سایه ای دائمی که فقط جهت راحتی و آسایش است و ناراحت کننده نیست و خللی در قصرهای آن نیست.
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.