قطعا ما به تو وحی کرده ایم همانطور که بر نوح وحی فرستادیم و همینطور بر انبیای بعد وی نیز وحی کرده ایم و همینطور وحی فرستاده ایم به ابراهیم و اسماعیل و اسحاق و یعقوب و اولاد یعقوب و عیسی و ایوب و یونس و هارون و سلیمان. همانطور که به حضرت داود، کتاب زبور را داده ایم. نکته: یعنی وحی به تو امر جدیدی نیست بلکه این سنت قدیم الله متعال است که انبیاء را مبعوث میداشته و به آنان وحی میکرده است. نکته: آیه در صدد تعیین اولین انبیاء نیست بلکه همانطور که در تفاسیر ذکر شده است هدف از ذکر این انبیاء یکی بیان کردن این مطلب است که وحی به محمد با وحیی که به انبیایی که شما اقرار دارید، فرقی ندارد و دیگر اینکه ذکر این انبیاء به جهت تعظیم و مشهور بودن آنان است.
و رسولانی فرستادیم غیر از انچه در اینجا بیان کردیم، رسولانیکه از آنها قبلا برایت نام برده ایم و همینطور رسولانیکه برایت نام نبرده ایم و اینکه الله متعال با موسی سخن گفت سخن گفتنی و موکدا سخن گفته است. نکته: کلام صفتی از صفات الله است و قدیم است و کیفیت آن برای مجهول است و علم ما بدان نمیرسد فقط میدانیم که صفتی حقیقی برای الله متعال است و از جنس کلام بشر نیست و بر قاعده ی لیس کمثله شیئ استوار است یعنی در اسماء و صفات و افعال الهی نباید هیچ تشابهی بین الله متعال و مخلوقاتش قائل شد و ای اصل عقیده ی اهل سنت و جماعت که همانا ماتریدیه و اشعریه هستند، میباشد. نکته: قطعا این سخن الله متعال با حضرت موسی برای ایشان مزیتی بوده است که دیگر انبیاء و رسولان را نبوده است.
در حالیکه این اینان رسولانی هستند که بشارت دهنده ی مطیعان و هشداردهنده ی منکران هستند تا بوسیله ی ارسال رسولان به نفع مردم منکر بر علیه الله متعال بهانه ای و عذری نماند بعد اینکه رسولان را فرستاد و الله متعال بر هر امری که خواهد غالب است و وی را مانعی نیست و هرکاری انجام میدهد بر اساس حکمت است.
لیکن الله متعال است که در دنیا با معجزه و در آخرت به گواهی بر راستی ادعایت گواه است و فرشتگان نیز گواه هستند و الله متعال اگر تنها باشد گواهی وی تو را بسنده است. نکته: یعنیآنچه بیان کردیم برای الزام حجت بر علیه منکران و نه به جهت گواه گرفتن آنان یعنی آنچه از وحی به انبیاء قبل تو و تو گفتیم برای این بود تا برای خودشان فردای قیامت بهانه نداشته باشند و عذری نداشته باشند و نه اینکه به این جهت باشد که گواهی آنان را اعتباری بدهیم و از آنان گواهی بخواهیم بلکه گواهی الله در دنیا با تایید بوسیله ی معجزات و گواهی فرشتگان با تایید و حمایت از تو، کافی است و نه فقط این بلکه همان گواهی الله کافی است. و از سوی دیگر در آخرت نیز گواهی خود الله متعال کافی است. نکته: ادعای نبوت از امور اخروی است و هرکس که به وقوع آن یقین دارد جزای ان را نیز از جنس آخرت تعیین میکند و نمیگوید از گواهی ندهید میکشم یا جنگ میکنم بلکه وعید آتش آخرت و وعده ی نعمت جنت میدهد پس این خود گواه بر درستی امر است. آن جنگهایی که در راه دین صورت گرفته است عامل و باعث آن همین کفار بوده اند که مسلمانان را به جنگ طلبیده اند وقتی خودشان اصرار بر جنگ دارند پس دیگر فرقی نمیکند که مسلمانان جنگ را شروع کنند ویا کفار شروع کننده ی جنگ باشند.
قطعا کسانیکه به آنچه باید ایمان آورد از محمد و قرآن و مانند آن و مردم را انواع حیله و شبهات از دین منحرف کردند، همانا گمراه شدند گمراهی دور از حق.
قطعا کسانیکه به آنچه باید ایمان آورد ایمان نیاورده اند و به محمد و مردم با کردار و گزینش خود، ظلم کردند، نیست الله متعال اینکه آنان را مورد آمرزش قرار دهد ما دامیکه بر کفر هستند و نیست اینکه آنان را به راهی هدایت کند.......
مگر راهی به سوی جهنم در دنیا با عدم توفیق به اسلام و در آخرت راهی را به آنان نشان داده خواهد شد که منتهی به جهنم است و وقتی وارد جهنم شوند دائما برای همیشه در جهنم خواهند ماند و این کار و هر امری دیگر که الله اراده کند بر الله آسان است.
ای مردم تحقیقا برای شما فرستاده ای آمده است که حق را بیان میکند و آنچه که در مورد خلقت حق است را یعنی یگانه بودن الله متعال را برای شما اورده است و این از طرف پرودگارتان است پس ایمان بیاورید وآنچه را که به نفعتان است را انتخاب کنید و اگر بر فرض بر کفر خود اصرار بورزید و کافر شوید، پس برای الله متعال است آنچه در آسمانها و زمین است. اگر بدانید متوجه شدید که دعوت به ایمان، از روی حاجت و نیاز الله متعال نیست بلکه این شما هستید که از ایمانتان نفع میبرید و الله متعال دائما دانا و با حکمت است.
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.