در مورد عاقبت این مشرکان در شک مباش که بت پرستی اینان همانند پرستشان پدران خود هستند، پس عاقبت اینان نیز مثل همانان خواهد بود . اینان با اینکه مستحق عذاب هستند ولی تا وقتی روزی نوشته شده برای اینان را نداده ایم، هلاک نشوند و سهم اینان را از عذاب کم نخواهیم کرد.
همانا ما به موسی کتاب تورات را داده ایم و آن قومی که حضرت موسی بر آنان آمده بود در تورات اختلاف کردند بعضی تصدیق کردند وبعض دیگر تکذیب کردند پس طبیعی است که در مورد قرآن نیز چنین خواهد بود و اگر حکم الله بر این نبود که حق و باطل و جزای انان را در قیامت مشخص کند، اگر این نبود در همین دنیا بین آنها حکم میکردیم و این تکذیب کنندگان خود در شک هستند و در شک فرو رفته اند. نکته: مفسرین رد شک بودن را از طرف عدم ایمان و عدم تصدیق نگاه میکنند که به نظر مولف باید از طرف انکار نگاه کرده شود یعنی اینکه این افراد که تکذیب میکنندف در تکذیب خود مطمئن نیستند و در شک فرورفته اند نه اینکه در دل خود یقین داشته باشند که تکذیبشان درست است بلکه با داشتن شک و فرورفتن در شک است که اینان دارند انکار میکنند.
قسم که قطعا پروردگارت هر یک از گروه ایمان آورنده و کافر ورزنده را جزای کامل خواهد داد چراکه همانا پروردگارت، به آنچه انجام میدهند از اعمال ریز و بزرگ به آن اعمالشان واقف و اگاه و با خبر است.
پس بر آنچه بدان مامور هستی، مداومت کن و تبلیغ کن و از پای ننشین و همچنین کسانیکه همراه تو به تو ایمان آورده اند نیز دلتنگ نشوند وبر آنچه مامور هستند، مداومت ورزند. از حکم شرع خارج نشوید و افراط و تفریط راه ندهید که قطعا الله به هرآنچه عمل میکنید، بینا است و بر آن اساس جزا خواهد داد. نکته: وقتی که عاقبت بدکاران و کفار مشخص شد و بیان شد که چه چیزی در انتظار آنان است پس به رسول الله ص امر کرد که به راهش ادامه دهد و همچنین مومنین نیز بدون اینکه روحیه ی ایمانی خود را از دست بدهند به راه خود ادامه دهند و افراط و تفریط به خود راه ندهند.
به سوی کسانیکه ظلم کرده اند، میل نکنید یعنی به اعمال آنان رضایت نشان ندهید و با آنان دوستی نکنید و از ظلم آنان پیروی نکنید و این ظلم شامل شرک و کفر و ستم به مردم است، و اگر چنین کنید، شما را آتش در خواهد گرفت و برای شما غیر از الله، یاوری نیست که از عذاب الهی منع کند و یا خیری به شما برساند، و بعد این مطلب بدانید که شما اگر چنین کنید، یاری نخواهید شد پس نه غیر الله شما را یاوری است و الله نیز بیان کرد که اگر چنین کنید به آتش خواهد انداخت پس راه نجاتی غیر از عدم میل به ظلم نیست.
و نماز را برپادار (کامل با ارکان و آدابش) در دو طرف روز و در ساعاتی از شب، قطعا نیکی ها من جمله نمازهای پنجگانه بدی ها ر امیبرند و این نمازها توبه ی توبه کنندگان هستند.
بر آنچه بدان مامور هستی و بر طاعات و بردوری از گناهان وبر انجام نمازهای پجگانه، صبور باش. قطعا الله متعال پاداش چنین احسان کنندگان را ضایع نمیکند و کامل ادا خواهد کرد. نکته: هرچند بر الله چیزی واجب نیست ولی الله متعال از فضل و بزرگواری خود اعلام میکند که هرکس احسان کند، پاداشش را کامل ادا خواهد کرد.
و اگر میبود در قرن گذشته کسانیکه صاحبان عقل و جاه بودند که از فساد روی زمین نهی میکردند ولی نبودند مگر عده ای کم که همان کسانی بودند که آنان را نجات دادیم و آن دسته که به ظلم مشغول بودند به تنعم و خوشگذرانی خود و اسباب تحصیل آن مشغول شدند و مجرم نیز بودند.
و الله متعال امتهایی را که هلاک کرده است در هیچ یک از آنها ظالم نبوده است و امتی را هلاک نکند در حالیکه آن امت بین خودشان به صلاح رفتار میکنند.
منبعی معتبر برای مطالعه کتابها، پرسش و پاسخ و یادگیری معارف اسلامی.